مدرسه احکام
در زمان حیات پدر در فاصله زمین (میان تیر) نهال غرس شده است بعد از آنکه پدر فوت میکند، دو برادر زمینهای خود را تقسیم میکنند. زمین مال یکی و درختها مال دیگری میشود. درختهای یاد شده ریشه در زمین برادر دوانده و بر زمین او سایه انداخته است. صاحب زمین به این مسئله راضی نیست. حکم شرعی مسئله چیست؟
اگر در هنگام تقسیم قرار شده که درختان مال یکی و زمین مال دیگری باشد صاحب زمین حق منع ندارد. البته اگر ریشههای درختان به جاهای دیگر برسد، صاحب زمین حق دارد آنها را قطع کند یا با گرفتن اجرت المثل از صاحب درخت اعلام رضایت کند.
کسى نهال درمحدودة زمین خود غرس می کند اما سایه نهال ها به زمین و زراعت کس دیگرى ضرر و زیان می رساند آیا صاحب زمین متضرر و زیان دیده، حق داردکه صاحب نهال ها را مجبور به قطع آنها بکند؟
بله، اگر شاخه هاى نهال ها فضاى زمین غیر را اشغال کرده باشد می تواند صاحب نهال ها را مجبورکندکه شاخة نهال ها را قطع کند.
چشمة آب کسى بر اثر سیلاب خراب و آب آن قطع می شود اما آب از بالاى زمین کس دیگرى بیرون می آید آیا آب چشمة جدید مال صاحب چشمة قدیم است یا مال صاحب زمین است؟
صاحب چشمة قدیم باید همان محل قدیم چشم ه را حفرکند یا جاى دیگرى از زمین خود را براى پیدا کردن آب چشمه حفرکند اما اگر نتوانست آب چشمه را پیداکند احوط این است که با صاحب زمینى که چشمة جدید درآن جارى شده است مشترکا از آب آن استفاده کنند
حریم نهر آب ازنظر وسعت و فضا چه اندازه است؟
به اندازه رفع احتیاجات مانند جاى انداختن گل و لاى نهر و رفت و آمد مالکان آن.
آیا کسى می تواند در حریم قریه خانه بسازد؟
ساختن خانه در حریم قریه اگر موجب شودکه اهل قریه در مضیقه بیفتند حکم غصب را دارد و اهالى می توانند خانه را خراب کنند
در بعضى از مناطق افغانستان، علف هاى کوه ها براى مصارف زمستان گوسفندان وگاوها جمع آورى می شود و حدود علفزار هر خانه و منطقه هم از قدیم الایام مشخص و تقسیم شده است؛ اگر علف این کوه ها فروخته شود آیا هیزم آن نیز تابع علف است؟
کوه عام پیش از احیا مال کسى نیست تا آن را بفروشد تنها می تواند استفاده کند و اگر حریم قریه باشد ایجاد مزاحمت براى اهل قریه جایز نیست.
ر بعضى از مناطق افغانستان، علف هاى کوه ها براى مصارف زمستان گوسفندان وگاوها جمع آورى می شود و حدود علفزار هر خانه و منطقه هم از قدیم الایام مشخص و تقسیم شده است.آیا خرید وفروش علفزارهاى یاد شده و تصرف دیگران در حدود علفزارهاى دیگران بدون اجازه جایز است؟
فروختن علفزارها جایز نیست و اگر علفزارها حریم قریه باشد ایجاد مزاحمت براى دیگران جایز نیست